Vites
değişimi sırasında, farklı hızlarda dönen vites dişlisi ve çıkış milinin
(senkromeçin) hızlarını eşitleyerek, vites dişlisi ile senkromeç dişlisinin
yumuşak bir şekilde kavraşmasını ve geçmesini sağlar. Böylece hareket, ilgili
vites dişlisi üzerinden çıkış miline aktarılarak tekerleklere iletilir. Senkromeç bileziği, senkromeç ile vites
dişlisi arasında çalışan sarı renkli halka şeklindeki parçadır ve zamanla
aşınabilir, bu durumda değiştirilmesi gerekir.
Senkromeç tertibatının görevleri
şunlardır:
*Vites
değişimi sırasında vites dişlisiyle senkromeç arasındaki hızı (devir sayısını)
eşitlemek ve vites geçişinin hızlı ve kolay olmasını sağlamak.
*Vites ve senkromeç dişlilerinin zarar
görmesini ve aşınmasını engellemek.
*Dişlilerin kolay ve sessiz bir şekilde
kavraşmasını sağlamak.
Senkromeç Arızası Nasıl Anlaşılır?
Arıza Belirtileri
*Vites
geçişlerinde zorluk, vitese zor atılması ve mekanik sürtünme sesi duyulması.
*Bazı
viteslere hiç geçilememesi.
*Vitesten
kendiliğinden atma meydana gelmesi. Yolda giderken vitesin kendiliğinden boşa
atması.
*Diğer
viteslerde bir sorun yokken, sadece belirli viteslere geçişte zorluk veya
vitesten kendiliğinden atması.
Senkromeç
arızası araştırılırken, diğer vites geçişlerinde hiçbir problem olmamasına
rağmen, sadece bir vites geçişinde, örneğin 1-2-3-4-5 gibi viteslerden sadece
birine takarken zorluk oluşması, ses gelmesi veya o vitese takılamaması gibi
bir sorun olması gerekir. Senkromeçler genellikle iki vites seçimi için
kullanılırlar, örneğin 1-2, 3-4, 5-6 gibi, eğer peşpeşe gelen iki vitese
geçişte (örneğin 1-2, 3-4) sorun yaşanıyorsa, diğerlerinde bir sorun yoksa yine
senkromeç arızası olasıdır.
Senkromeç Arızaları Nelerdir?
*Senkromeçlerde
en sık arızalanan parça sarı renkli senkromeç bileziğidir. Bu parça zamanla
aşınabilir, bazı durumlarda da kırılabilir. Bu durumda değiştirilmesi gerekir.
*Senkromeç
mekanizmasında dişli kırılmış olabilir veya değiştirme çatalı kırılmış
olabilir.
*Senkromeç
mekanizması sıkışıp kalmış olabilir, rahat hareket etmiyor olabilir.
*Senkromeç
mekanizmasını hareket ettiren değiştirme mekanizması, değiştirici-seçisi kol
eğilmiş, kırılmış olabilir.
*Şanzıman
yağı azalmış olabilir.
Senkromeç arızası nasıl giderilir?
Senkromeç
arızası durumunda, şanzıman araçtan indirilir ve dağıtılır, tüm senkromeçleri
ve dişlileri kontrol edilir, arızalı parçaları değiştirilir.
(Bkz: Senkromeç Nasıl Çalışır?)
Ana konu (Bkz: Vites Kutusunun Parçaları ve Çalışması)