MAP
SENSÖRÜ ARIZASI ÇÖZÜMÜ VE KONTROLLERİ P0105 P0106 P0107 P0108 P0109
İlk
yapılması gereken işlem mutlaka Diyagnostik Tekniği adımlarını sırasıyla
uygulamaktır. P0105 P0106 P0107 P0108 P0109 hata kodlarının kalıcı olduğundan
emin olunmalıdır. Ayrıca başka arıza kodları okunuyorsa, bu arıza kodları da
dikkatle incelenmelidir, çünkü bazı durumlarda bir sensörün arızası diğer
sensörlerin çalışmasını bozabilmektedir. Bu durumda neden-sonuç ilişkisi kurmak
önemlidir. Diyagnostik tekniği adımlarından biri olan parametre (anlık değişken değerlerin) bilgisayar ekranından okunması işlemi yapılır. MAP sensörü çıkış
sinyali ekrandan gözlenir ve motor devrine bağlı olarak sinyal değerinin
değişip değişmediği gözlemlenir. Motor devri değiştikçe, sinyal değeri de
değişmelidir; eğer değişmiyorsa, anormal bir değer gösteriyorsa veya hep sabit
kalıyorsa, MAP sensörünün kontrol adımlarına geçilir. Kontrol işlemlerine
geçmeden önce, bir önceki açıklamada belirtilen arıza kodları ve arızaların
olası sebepleri göz önüne alınarak kontroller yapılmalıdır. Başlamadan önce: MAP Sensörü ve Arıza kodları
Kontrol 1
MAP
sensörü emme manifoldunda veya emme manifolduna giden hortum boru üzerinde
bulunur. Bu sensörün kablo hattı ve soketinde şu kontroller yapılmalıdır:
kopukluk, kısa devre, şasiye kaçak, erime, soyulma, yanma, yağ-kir birikintisi,
soket pin uçlarında oksitlenme. Kablo ve soketler gözle kontrol edilmelidir.
Kontrol 2
Map
sensörü takılı olduğu yerden çıkarılıp, sensörün sonda şeklindeki ucu gözle
kontrol edilir. Deformansoyon, yağ, kurum gibi birikintiler var mı kontrol
edilir. Kirliyse temizlenir.
Kontrol 3
MAP
sensörlerinin soketleri ya 3 pinlidir ya da 4 pinlidir. (Pinlerin anlamları
sensör çeşidine göre değişiklik gösterebilir, tüm veriler için katalog
değerleri referans alınmalıdır.)
Eğer
sensör soketi 4 pinliyse (uçluysa), havanın sıcaklığını da ölçüyor demektir.
(Bosch MAP sensörü)
1. pin:
Şasi (eksi)
2. pin:
Sıcaklık sensörü
3. pin:
Besleme ucu 5 volt
4. pin:
Sensör voltaj çıkış ucu (sinyal çıkışı ucu)
Eğer
sensör soketi 3 pinliyse sadece basınç ölçer
1. pin:
Sensör voltaj çıkış ucu (sinyal çıkışı ucu)
2. pin:
Şasi (eksi)
3. pin:
Besleme ucu 5 volt
*Kontak
kapatılır.
*MAP sensörü
soketi çıkarılır.
*Kontak
açılır.
*Multimetre
DC voltaj ölçüm konumuna getirilir.
*Kablo
tarafındaki dişi soketteki +5 volt pin ucundan ölçüm yapılır. Multimtrenin
kırmızı (+) ölçüm ucu, 5 volt besleme ucuna, multimetrenin siyah (-) ölçüm ucu
ise şasiye (motorun metal kısmına) tutulur. Yaklaşık 5 volt (4,9-5,1) gerilim
okunmalıdır. Eğer bu voltaj değeri okunmuyorsa tesisatın bu hattı kontrol
edilir.
Kontrol 4
MAP
sensörü soketi 4 pinlidir, her pin ucu izolasyonlu bir bakır tel ile ECU’ye
bağlıdır. Her bir hat, kopukluk-kısa devre-şasiye kaçak yapmadan ECU’deki
sokete ulaşmalı ve buradan ECU’ye bağlanmalıdır. MAP sensörü tesisatında her
bir hattın bir ucu sensör tarafındaki sokette, diğer ucu ECU tarafındaki sokette
bulunur. Her hattın kablo rengi (renk çifti) farklıdır. Her kablonun rengi
tespit edilip takip edilerek, ECU’ye bağlı olan soketteki yeri belirlenebilir.
Burada yapılması gereken kontrol, kablonun kopuk-temassız olup olmadığıdır.
*Kontak
kapalı
*MAP sensörü soketi çıkartılır.
*ECU
soketi çıkartılır.
*MAPsensörüne bağlı olan dişi soketten, 5volt besleme voltajının geldiği kablo ve
pic ucu tespit edilir.
*Kablo
rengi takip edilerek ECU tarafındaki soketten de aynı kablonun pin ucu tespit
edilir.
*Multimetre
direnç ölçüm konumuna getirilir.
*Multimetrenin
bir ucu, sensör tarafındaki dişi soketin ilgili pin ucuna, diğer ucuysa ECU
tarafındaki dişi soketin ilgili pin ucuna tutulur.
*Ölçülen
direnç değeri 1 ohm’dan az olmalıdır. Yüksek direnç veya sonsuz direnç
okunuyorsa, kablo kopuk demektir.
*Yine aynı
şekilde multimetre sesli konumdayken aynı işlemler yapılır, multimetre sesli
ikaz vermelidir, sesli ikaz vermiyorsa kablo hattı kopuk demektir.
*Bu
kontrol sensör tesisatındaki tüm kablo hatları için ayrı ayrı yapılabilir.
Not: Eğer
sensörün sağlam olduğundan ve 5 volt besleme geriliminin geldiğinden ve bu
kablonun sağlam olduğundan emin olunursa, bu kez ECU’nin arkasındaki erkek soketteki ilgili +5v çıkış ucu ile, yine bu soketteki ilgili eksi uç arasında
voltaj ölçümü çok dikkatli ve katalog verilerine ve talimatlarına göre
yapılabilir. Buradaki amaç, ECU 5 volt besleme gerilimini veriyor mu vermiyor
mu bunu kontrol etmektir, eğer 5 volt gelmiyorsa, ECU arızasından söz
edilebilir.
Kontrol 5
Dişi
soketteki eksi (-) uç ile şasi arasında
direnç ve kopukluk kontrolü yapılır.
*MAP
sensörü soketi çıkarılır.
*Multimetre
direnç ölçüm konumuna getirilir.
*Multimetrenin
siyah eksi ölçüm ucu dişi soketteki eksi pin ucuna tutulur; multimetrenin
kırmızı (+) ucu şasiye (motorun metal bir yerine) tutulur. Ölçülen direnç 1-2
ohm civarında olmalıdır. Sonsuz direnç veya çok büyük direnç okunuyorsa,
tesisatın eksi hattında kopukluk var demektir. Yine aynı şekilde ölçüm uçları
tutulur, multimetre sesli konuma alınır, sesli ikaz vermelidir, sesli ikaz
vermiyorsa bu hat kopuk demektir.
(Bkz: MAP Sensörü)