Yakıt Benzin Pompası Nedir Nasıl Çalışır?
Günümüzde elektrikli yakıt pompaları hem benzinli hem dizel
araçların yakıt depolarında bulunarak, motora yakıt beslemesi yapmaktadır.
Elektrikli yakıt pompaları, kontak açıldığı andan itibaren birkaç saniye
çalışır ve durur, böylece motor çalıştırılmadan önce yakıt sisteminde bir ön
yakıt basıncı oluştururlar. Motor çalıştıktan itibaren sürekli çalışmaya devam
ederler.
Benzin
Pompası Arıza Belirtileri Nelerdir? (Benzin pompası arızası nasıl anlaşılır)
Benzin pompası arızalanırsa
ne olur sorusunun cevabı, pompa tamamen durmuşsa , yakıt motora
gönderilemeyeceğinden, motor stop eder bir daha çalışmaz. Pompa tamamen
bozulmamışsa yani tıkanma vb sebeplerle basma miktarı azalmışsa, bu durumda
motor tekleme, gaz yememe, yüksek hızlara çıkamama gibi belirtileri olacaktır.
Marşa bastınız, motor marş
alıyor ama çalışmıyor, bunun iki temel sebebi vardır; ya ateşleme yapmıyor, ya
da benzin gelmiyor. Benzin pompasının çalışıp çalışmadığını, sessiz bir ortamda
kontağı açarak ve dinleyerek anlayabilirsiniz, aracın arkasından uğultu
şeklinde kısa süreli bir ses gelmeli. En kolay yöntem budur.
Yeni nesil araçlarda, yakıt
basıncı sürekli ölçüldüğünden, ve diyagnostikte benzin pompası çalışma testi
yapılabildiğinden, benzin pompası arızası kolaylıkla belirlenebilir.
Benzin pompasının çalışmama
sebebi, sigortanın atması, rölenin bozulması, bağlantı kabloları ve
soketlerdeki kopma-gevşeme-temassızlık olabilir. Benzin pompasını değiştirmeden
önce, sorunun tam olarak ne olduğu belirlenmelidir.
İlgili OBD arıza kodları:
P0230 Yakıt Pompası Birincil Devre Arızası
P0231 Yakıt Pompası İkincil Devre Düşük Voltaj
P0232 Yakıt Pompası İkincil Devre Yüksek Voltaj
P0233 Yakıt Pompası İkincil Devre Kesintili Voltaj
Benzin
pompası neden arıza yapar neden yanar? (Yakıt pompası arıza sebepleri)
Benzin pompasının bozulma
sebebi genelde kirliktir. Eğer benzin deposunda toz-pas-tortu-katı parçacıklar
gibi kirler varsa, bu kirler benzin pompasını bozabilir, benzin pompasının
filtresini tıkayabilir ve pompanın yanmasına sebep olabilir. Bu sebeple, yakıt
deposunu temiz tutmak, kaliteli yakıt almak önemlidir.
Bir diğer yakıt pompası
arıza sebebiyse, aracı çok az benzinle kullanmaktır. Bu genelde lpg’li araç
sahiplerinin başına gelir. Araç lpg’de çalışsa bile, motor çalıştığı sürece,
yakıt pompası da sürekli çalışır. Depodaki benzin seviyesi çok az olduğunda,
benzin pompasının soğuması ve yağlanması zorlaşır, bu durumda aşırı ısınarak
arıza yapar. Bunu önlemek için, depoda her zaman 1/4 çeyrek depodan az olmayacak şekilde benzin
bulundurmak uygun olacaktır.
Elektrikli yakıt pompalarının görevi nedir?
*Çok noktalı enjeksiyonlu benzinli araçlarda (MPI) (benzin,
emme supapının arkasına püskürtülür), depodaki yakıtı yaklaşık 5 bar civarı bir
basınçla enjektörlere basar.
* Direkt enjeksiyonlu benzinli motorlarda (GDI) (benzin, direkt yanma odasına
püskürtülür), depodaki yakıtı motorda bulunan bir yüksek basınç pompasına basar.
Bu sistemde elektrikli yakıt pompası bir “ön besleme pompası” görevi görür.
Basınç yaklaşık 3-5 bar civarındadır.
*Dizel araçlarda kullanılan elektrikli yakıt pompası da
yine, depodan çektiği mazotu, dizel motorun common rail yüksek basınç pompasına
gönderir, burada da bir besleme pompası görevi görür.
Yeni nesil elektrikli yakıt pompaları, motorun ihtiyaç
duyduğu yakıt miktarına göre ayarlanabilir. Pompanın çalışma hızı, motor
kontrol ünitesi (ECU) tarafından değiştirilebilir.
Elektrikli yakıt pompaları, yakıt deposunun içinde bulunur.
Yakıt pompasının depo içinde olması sayesinde, pompa sesi önlenmiş olur,
pompanın soğutulması ve yağlanması yakıt tarafından gerçekleştirilir. Aracı
yakıt deposunda çeyrek depodan az benzinle sürekli kullanmak, pompa yeterince yağlanıp soğuyamadığı için,
ömrünün kısaltacaktır. Arıza yapma riskini yükseltecektir.
Elektrikli yakıt pompasının emiş hattı girişinde, depodaki
pas, kir vb. parçacıkların engellenmesi
için bir filtre bulunur.
Eski karbüratörlü araçlarda, elektrikli benzin pompası
bulunmaz, bu araçlarda benzin otomatiği dediğimiz diyaframlı tip bir benzin
pompası vardır. Bu benzin otomatiği motorda bulunur ve hareketini mekanik
olarak eksantrik milinden alarak çalışır. 90’lı yıllardan öncesine ait bir
sistem. (Karbüratörlü motorlardaki benzin otomatiği için (Bkz: Mekanik Benzin Pompası))
Elektrikli
Yakıt Pompası Çeşitleri Nelerdir?
En yaygın iki çeşidi:
* Roller cell pump (makaralı pompa silindir hücreli pompa)
* Türbin tip (turbine style fuel
pump)
Konuyla ilgili bakınız: Karbon Kanister Sistemi Yakıt Deposu Havalandırma Sistemi
Karbüratörlü motorlardaki benzin otomatiği için (Bkz: Mekanik Benzin Pompası))
Ana konu (Bkz: Yakıt Sistemi)